Over Onderwijs & Opvoeding

Over Onderwijs & Opvoeding 31-03-2026

Hoe krijgen we leerlingen aan het lezen? Het creëren van een leesbevorderende schoolomgeving

Nederlandse kinderen hebben meer moeite met begrijpend lezen dan leerlingen in andere landen. Uit internationaal onderzoek blijkt dat het leesbegrip van veel leerlingen achterblijft en dat vergroot kansenongelijkheid. Begrijpend lezen is immers niet alleen een schoolvak maar ook een sleutel tot...

Over Onderwijs & Opvoeding 9-02-2026

Is er wel of niet sprake van een mentale gezondheidscrisis onder jongeren?

In deze aflevering staat een vraag centraal die de afgelopen jaren steeds vaker wordt gesteld in onderwijs, zorg en beleid: is er sprake van een mentale gezondheidscrisis onder jongeren? Hierover gaat Tjip de Jong in gesprek met twee onderzoekers die vanuit verschillende invalshoeken naar deze...

Over Onderwijs & Opvoeding 14-11-2025

Naar samenhangende en betekenisvolle curricula voor alle leerlingen

Deze aflevering gaat over curriculum en didactiek op school. Nederland staat aan de vooravond van een landelijke curriculumherziening. De huidige kerndoelen stammen uit 2006, en veel examenprogramma’s zelfs uit de vorige eeuw. Daarom heeft het Ministerie van OCW aan SLO opdracht gegeven om samen...

Over Onderwijs & Opvoeding 23-07-2025

Als sociale verbinding ook druk geeft

Deze extra lange zomer-podcast gaat over intra-minderheidsstress onder LHBT+-personen: Een unieke vorm van stress die niet-heteroseksuele personen kunnen ervaren binnen hun LHBT+-gemeenschap. Opvallend is dat de LHBT+-gemeenschap enerzijds een belangrijke beschermende rol speelt, maar anderzijds...

Over Onderwijs & Opvoeding 3-06-2025

Dalend kennisniveau van aardrijkskunde en geschiedenis. Hoe kunnen we dit aanpakken?

Te gast in deze aflevering is Carla van Boxtel, hoogleraar vakdidactiek in het bijzonder van geschiedenisonderwijs, verbonden aan het Research Institute Child Development and Education van de UvA. Carla was projectleider van het peilingsonderzoek van de Inspectie van Onderwijs uitgevoerd naar het...

Over Onderwijs & Opvoeding 8-04-2025

Hoe helpen we nieuwe gezinnen tot bloei komen? Onderzoek voor een betere begeleiding bij draagmoederschap met eiceldonatie

In deze podcast gaan we het hebben over draagmoederschap. Bij draagmoederschap draagt iemand een kind voor een ander. Bijvoorbeeld omdat diegene zelf niet zwanger kan worden of een zwangerschap niet kan uitdragen. Draagmoederschap is een ingewikkeld traject dat je niet zomaar even opstart...

Over Onderwijs & Opvoeding 11-02-2025

Onderwijsverandering als sociale beweging

In deze aflevering staat onderwijsinnovatie centraal. Volgens hoogleraar Frank Cornelissen staat het huidige onderwijs op ‘een kantelpunt’ en zitten we momenteel in een ‘tussentijd’. Het oude onderwijssysteem raakt uit evenwicht en zoekt naar een nieuwe balans. Het is tijd voor een nieuwe visie...

Over Onderwijs & Opvoeding 10-12-2024

Leren van je eigen les: docentonderzoek als professionaliseringstrategie in het hoger onderwijs

In deze podcast duiken we in het thema docentprofessionalisering in het hoger onderwijs. Steeds meer universiteiten omarmen het concept van Scholarship of Teaching and Learning (SoTL) als een veelbelovende professionaliseringsstrategie. Simpel gezegd: door docenten onderzoek te laten doen naar hun...

Over Onderwijs & Opvoeding 2-10-2024

De relatie tussen maatschappelijke kosten, werkloosheid en geestelijke en fysieke gezondheid

In deze podcast over nieuwe inzichten over de relatie tussen maatschappelijke kosten, werkloosheid en geestelijke gezondheidsproblemen gaat Tjip de Jong in gesprek met Geertjan Overbeek en Jana Runze verbonden aan het Research Institute of Child Development and Education (RICDE) van de Universiteit...

Over Onderwijs & Opvoeding 3-06-2024

Een mix van genen en omgeving: wat beïnvloedt oudergedrag en ontwikkeling van het kind?

In deze podcast over ouderschap, opvoeden en opgroeien gaat Tjip de Jong  in gesprek met Jana Runze, die eind maart 2024 is gepromoveerd op een proefschrift getiteld Genetic, cognitive and intervention effects on parenting, child attachment and children’s psychobiology. Ouders en hun gedrag ten...

Over Onderwijs & Opvoeding 2-04-2024

Hoe kunnen we curricula meer betekenisvol en inclusief maken?

Naar aanleiding van de start van het  Research Centre Curriculum Studies (RCCS) gaat  deze podcast over een literatuurverkenning van wat curricula inclusiever en betekenisvoller kan maken. Het RCCS is een samenwerkingsverband tussen Stichting Leerplanontwikkeling (SLO)  en de Universiteit van...

Over Onderwijs & Opvoeding 25-01-2024

Stress & Leren bij docenten en bij leerlingen

In deze podcast gaan we het hebben over stress en leren. Docenten ervaren vaak stress van hun primaire taken. Docenten die meer veerkracht ervaren, geven aan minder stress te ervaren dan hun collega’s. Het onderzoek naar stress en veerkracht bij docenten is echter voornamelijk gebaseerd op...

Over Onderwijs & Opvoeding 7-12-2023

Veilige Start: aandacht voor kwetsbare (jonge) moeders met een licht verstandelijke beperking en meerdere en complexe problemen, en hun baby's

In deze podcast staat de doorontwikkeling en effectiviteit van de interventie 'Veilige Start centraal. Veilige Start is een interventie voor kwetsbare jonge moeders met een licht verstandelijke beperking (LVB) en meerdere en complexe problemen en hun baby’s. Voor veel ouders met een licht...

Over Onderwijs & Opvoeding 26-09-2023

Jongeren en de invloed van digitale media en technologie

In deze podcast staat de invloed van technologie en digitale media op de jeugd centraal. Hoe worden jonge mensen beïnvloed en ‘gevormd’ door de digitale wereld? Hoe navigeren ze tussen de offline en online wereld? En hoe maken we ze weerbaarder? Gasten in de studio zijn Geertjan Overbeek...

Over Onderwijs & Opvoeding 6-06-2023

Geen prestatie zonder relatie: het belang van een goede relatie tussen leerkracht en leerling voor leerprestaties

In deze podcast staat de relatie tussen de leerling en leerkracht centraal als voorwaarde om tot leren te komen in de klas. Te gast in deze aflevering zijn Helma Koomen, hoogleraar Professionele Pedagogische Relaties. Mirella van Minderhout is trainer, supervisor en cognitief gedragstherapeut. Zij...

Over Onderwijs & Opvoeding 4-04-2023

Gewetensontwikkeling en jeugddelinquentie: handvatten voor diagnostiek van het geweten

In deze podcast gaan we het hebben over de ontwikkeling van het geweten en jeugddelinquentie. De vraag die centraal staat in deze aflevering is: welke kennis is nodig om gewetensontwikkeling van jongeren beter te begrijpen en hoe kun je eventuele interventies hierop afstemmen.Hoe kan het dat een...

Over Onderwijs & Opvoeding 2-02-2023

Jongeren en kinderen in de asielprocedure in Nederland

In deze aflevering gaan we het hebben over betekenisvolle participatie van vluchtelingenkinderen en jongeren in de asielprocedure. Recent onderzoek laat zien dat de asielprocedure ingewikkeld is voor kinderen en jongeren. Dat zorgt bijvoorbeeld voor veel spanning en onzekerheid voor de...

Over Onderwijs & Opvoeding 6-12-2022

Wat werkt tegen pesten?

Pesten komt helaas nog steeds veel voor. In bijna elke klas zijn wel enkele jongeren betrokken bij pesten. Uit onderzoek weten we dat pesten zeer negatieve gevolgen kan hebben voor kinderen en jongeren die ermee te maken krijgen. Maar, wat valt er allemaal tegen te doen? En waar zijn onderzoekers...

Over Onderwijs & Opvoeding 5-10-2022

Het scheiden van broers en zussen bij een gezamenlijke uithuisplaatsing

Over de consequenties van het gescheiden plaatsen van kinderen is nog weinig bekend. Op basis welke  overwegingen wordt zo'n besluit genomen? In deze aflevering staat het gescheiden plaatsen van broers en zussen bij gezamenlijke uithuisplaatsing centraal. Uit recent onderzoek is naar voren gekomen...

Over Onderwijs & Opvoeding 1-07-2022

Leren redeneren over maatschappelijke vraagstukken

Er komt in het middelbaar onderwijs steeds meer nadruk op het leren redeneren over maatschappelijke vraagstukken. Hier horen bekwaamheden bij als kritisch denken, causaal redeneren en bijvoorbeeld het op waarde inschatten van beschikbare informatie en bronnen. Dit leerproces begeleiden vraagt veel...

Over Onderwijs & Opvoeding 2-05-2022

Innovaties in de jeugdzorg: veilig oefenen met een virtual reality bril

Het zijn twee begrippen die je misschien niet snel aan elkaar zult koppelen: innovaties en jeugdzorg, maar het tegendeel is waar. Denk bijvoorbeeld aan een onlinewereld waar kinderen middels rollenspellen kunnen oefenen met ondersteuning van een behandelaar. Of het gebruik van virtual reality om...

Over Onderwijs & Opvoeding 1-03-2022

Hoe geef je als school invulling aan burgerschap?

Recent onderzoek toont aan dat kinderen in Nederland op de middelbare school in vergelijking met andere landen het niet zo goed doen in termen van burgerschapscompetenties. Halverwege 2021 is er een nieuwe wet ter verduidelijking van de burgerschapsopdracht aan scholen in werking gegaan en die...

Over Onderwijs & Opvoeding 9-12-2021

Werkplaats Onderwijsonderzoek Amsterdam - project ‘Gelijke onderwijskansen’

In deze podcast gaat Tjip de Jong in gesprek over de Werkplaats Onderwijsonderzoek Amsterdam (WOA) en specifiek over het project ‘Gelijke onderwijskansen’. Het is een bijzonder samenwerkingsinitiatief van basisscholen in Amsterdam, Zaandam en Almere samen met de Universiteit van Amsterdam...

Over Onderwijs & Opvoeding 17-11-2021

Seksuele en genderdiversiteit: kunnen we met Paarse Vrijdag heteronormativiteit doorbreken?

Elke 2e vrijdag in december is het Paarse Vrijdag op veel scholen. Een dag om stil te staan bij seksuele en genderdiversiteit. Het doel van deze actiedag is om LHBTIQ+-jongeren te laten weten dat ze oké zijn en erbij horen. Dit is aanleiding om een gesprek te voeren over inclusie, gender en...

Over Onderwijs & Opvoeding 17-11-2021

Spreken we op school alleen Nederlands, of maken we gebruik van meertaligheid in de klas?

In deze podcast staat meertaligheid in het onderwijs centraal. In het klaslokaal in Nederland wordt in de regel Nederlands gesproken. Ook door kinderen die andere talen beheersen. Voor veel mensen staat dit niet ter discussie, maar het is de vraag of dit zo logisch is. Want waarom zouden we de...

Over Onderwijs & Opvoeding 6-09-2021

Welk effect heeft de coronacrisis gehad op de veerkracht en kansen(on)gelijkheid van jongeren en volwassenen?

In deze podcast gaan we dieper in op het welzijn van leerlingen in het basisonderwijs (PO) en bespreken we de effecten van social distancing op jongeren en volwassenen. Welk effect heeft de corona crisis gehad op de veerkracht van jongeren en volwassen? Wat is er nodig om de aankomende periode de...

Over Onderwijs & Opvoeding 6-09-2021

Onderwijs tijdens coronacrisis: wat doet onderwijs op afstand met docenten en leerlingen?

Deze podcast aflevering bespreekt de gevolgen van de coronacrisis als het om school, ouder, kind en hulpverlening. De volgende vraag staat centraal: hoe gaven leerkrachten vorm aan het onderwijs op afstand en hoe heeft dit het welbevinden van leerlingen beïnvloed? Drie wetenschappers van de...