De Universiteit van Nederland Podcast

De Universiteit van Nederland Podcast 24-05-2026

829. Het échte verhaal over ultrabewerkt eten

Als je online even kijkt, lijkt ultrabewerkt eten de boosdoener van deze tijd. Maar als je de wetenschappelijke literatuur in duikt kom je ook claims tegen die het tegendeel bewijzen. Is dat ultrabewerkte eten dan echt zo slecht voor je of valt het eigenlijk wel mee? In deze aflevering duiken we in...

De Universiteit van Nederland Podcast 20-05-2026

828. Waarom was je pas een goede Viking als je ook kon dichten?

Wie aan Vikingen denkt, ziet misschien een woeste strijder met hoorns op de helm voor zich: een bruut die al rovend en moordend rondtrekt om gebied te veroveren. Deels klopt dat ook wel, maar Vikingen vochten lang niet alleen maar met het zwaard. Historicus Nelleke IJsennagger (Rijksuniversiteit...

De Universiteit van Nederland Podcast 18-05-2026

NIEUWE afleveringen: 'Wie ben ik & drank en drugs'

Hoe zit je in elkaar als het gaat om drank en drugs? Waarom zijn drugs zo verslavend?Waarom word je duizelig als je dronken bent? Hoe werkt hallucineren? Waarom raakt de één wel verslaafd en de ander niet? Je krijgt het wetenschappelijke antwoord in de 4 nieuwe afleveringen van onze nieuwe...

De Universiteit van Nederland Podcast 17-05-2026

827. Vakantiegeld: uitgeven, sparen of beleggen

Je vakantiegeld op je spaarrekening laten staan voelt veilig… maar wat als je geld daardoor juist minder waard wordt? 💸 Econoom Kenneth De Beckker van de Open Universiteit laat zien waarom aandelen historisch gezien veel meer opleveren dan sparen. En waarom zoveel mensen tóch bang blijven om te...

De Universiteit van Nederland Podcast 15-05-2026

BONUS: Zo zie je altijd of er iemand meekijkt met je berichtjes ⚛️

Alsjeblieft! Speciaal voor jou een bonusaflevering van de Quantuuuuhm podcast. Wil je meer horen? Klik dan hier.  Sander en Adriaan reizen naar Enschede voor een ontmoeting met Kirsten Stadermann, onderzoeker natuurkundeonderwijs aan de Universiteit Twente. Ze ontdekken waarom quantumcommunicatie –...

De Universiteit van Nederland Podcast 13-05-2026

826. Hoe doorbreek je discriminatie bij de politie?

Vanwege je huidskleur, geloof of afkomst aangehouden worden door de politie: etnisch profileren blijft een hardnekkig probleem binnen de politie. Toch wordt er binnen de organisatie weinig over gesproken, waardoor het probleem lastig aan te pakken is. Bas Böing van de Politieacademie en de...

De Universiteit van Nederland Podcast 11-05-2026

NIEUWE afleveringen: 'Wie ben ik & volwassen worden?'

Hoe zit je in elkaar als het gaat om volwassen worden? Is je brein echt volwassen als je 18 bent? Hoe weet je of je klaar bent voor kinderen? Waarom worden jongeren steeds conservatiever? Waarom puberen we? Je krijgt het wetenschappelijke antwoord in de 5 nieuwe afleveringen van onze nieuwe...

De Universiteit van Nederland Podcast 10-05-2026

825. Zijn light en zero goed of slecht voor je?

HEY U! Is het waar dat vet eten beter is dan zoet eten als je wilt afvallen? Wat is nu het beste ontbijt om de dag mee te beginnen, of kun je beter je ontbijt overslaan? En zijn light en zero nou een goed alternatief of niet? Er gaan een hoop ideeën de ronde over voeding op social media. Coen Dros...

De Universiteit van Nederland Podcast 6-05-2026

824. Hoe we met natuurkunde files kunnen oplossen

De oplossing voor minder files ligt niet in nóg meer asfalt, maar in de manier waarop ons brein reageert op een paar slim ontworpen, dansende lampjes. Verkeerskundige Victor Knoop (TU Delft) kijkt met een natuurkundige bril naar het fileprobleem. Hij onderzoekt een oplossing die in Japan al ruim...

De Universiteit van Nederland Podcast 4-05-2026

Kopje onder in ARTIS - Koop NU je kaartje

Kaarten zijn vanaf nu te koop. Je bestelt ze via www.artis.nl/uvnl Op 11 en 12 mei organiseren de Universiteit van Nederland en ARTIS een uniek avondprogramma. Bezoekers gaan 'Kopje onder in ARTIS' en ontdekken de geheimen van de onderwaterwereld via colleges van topwetenschappers, muziek van...

De Universiteit van Nederland Podcast 4-05-2026

NIEUWE afleveringen: 'Wie ben ik & sociale situaties?'

Hoe zit je in elkaar als het gaat om sociale situaties? Waarom hebben we in één seconde ons oordeel over iemand klaar? Wat is gaslighting? Waarom volg je de regels, zelfs als niemand kijkt? Hoe verraadt je gezicht wat je denkt? Je krijgt het wetenschappelijke antwoord in de 4 nieuwe afleveringen...

De Universiteit van Nederland Podcast 3-05-2026

823. Criminele uitbuiting op school - dit doe je eraan

1 op de 7 jongeren wordt weleens benaderd voor criminele klussen, variërend van het uitlenen van een bankpas tot het verhandelen van drugs. En of dat nou op school plaatsvindt, of erbuiten, scholen krijgen er hoe dan ook mee te maken. Criminoloog Jennifer van den Broek (Tilburg University)...

De Universiteit van Nederland Podcast 29-04-2026

822. Is een seksrobot de ideale partner?

Een relatie, niet met een mens, maar met een robot of AI. In sciencefictionfilms was het al normaal, maar nu bestaat deze technologie echt. Hoe verandert een seksrobot ons beeld van relaties? En is zo’n robot de ideale partner? Je hoort het van techniekfilosoof Maaike van der Horst van Universiteit...

De Universiteit van Nederland Podcast 28-04-2026

NIEUWE afleveringen: 'Wie ben ik & seks?'

Hoe zit je in elkaar als het gaat om seks? Weet jij zeker of je monogaam bent? Waarom is iemand met humor zo woest aantrekkelijk? Heeft seks voor de lol nut? En hoe weten wij hoe jouw seksfantasie eruit ziet? Je krijgt het wetenschappelijke antwoord in de 4 nieuwe afleveringen van onze nieuwe...

De Universiteit van Nederland Podcast 26-04-2026

821. De meest vreemde grens ter wereld ligt in Nederland (en zo is-ie ontstaan)

Nederland lijkt netjes omlijnd door een vaste grens die ons scheidt van onze buurlanden. Maar hoe is die lijn eigenlijk ontstaan? En is die wel zo vast als we denken? In deze aflevering legt cartograaf Menno-Jan Kraak (Universiteit Twente) het verhaal achter de Nederlandse grens uit. Je ontdekt hoe...

De Universiteit van Nederland Podcast 22-04-2026

820. Waarom gingen mensen vroeger dood aan een glas melk?

Nederland is een van de grootste landen in de zuivelindustrie. Maar die positie heeft een verrassend schimmige geschiedenis. In deze aflevering neemt voedselhistoricus én levensmiddelentechnoloog Guido Sala (Wageningen University) je mee terug in de tijd, naar een periode waarin het drinken van een...

De Universiteit van Nederland Podcast 20-04-2026

NIEUWE afleveringen: 'Wie ben ik & liefde?'

Hoe zit je in elkaar als het gaat om de liefde?Waarom vallen we op foute types? Kan wiskunde helpen om de ideale partner te vinden? Waarom kiezen we bijna altijd een partner die op ons lijkt? Zijn mensen gelukkiger in een open relatie?Je krijgt het wetenschappelijke antwoord in de 4 nieuwe...

De Universiteit van Nederland Podcast 19-04-2026

819. Kun je gespierd worden van alleen maar planten eten?

Kun je gespierd worden zonder vlees te eten, of heb je daar echt dierlijke eiwitten voor nodig? Online vliegen de meningen je om de oren. Spierfysioloog Luc van Loon (Maastricht University, Maastricht UMC+) laat zien hoe je spieren eigenlijk nooit stil staan: ze worden de hele dag afgebroken en...

De Universiteit van Nederland Podcast 15-04-2026

818. Waarom het negatieve beeld van 'de drugsgebruiker' een probleem is

Heb je wel eens XTC geslikt op een festival? Een jointje gerookt om in slaap te komen? In totaal hebben miljoenen Nederlanders ooit wel een iets qua middelen gebruikt. En terwijl drugsgebruik voor de één best normaal kan zijn, heb je aan de andere kant het stigmatiserende en stereotype beeld van de...

De Universiteit van Nederland Podcast 14-04-2026

BONUS: Hoe atomen nieuwe niet bestaande materialen ontdekken ⚛️

Happy World Quantum Day! Op deze internationale dag van de quantum-wetenschap presenteren we het nieuwe seizoen van de 'Quantuuuuhhm de podcast'. Eén van de afleveringen hoor je hier en wil je meer horen? Klik dan hier.  Deze aflevering: In Amsterdam duiken Sander en Adriaan met onderzoekers Robert...

De Universiteit van Nederland Podcast 13-04-2026

NIEUWE afleveringen: 'Wie ben ik & negativiteit?'

Hoe zit je in elkaar als het gaat om 'negatieve' emoties? Waarom doet spijt echt pijn? Waarom zijn uitstellers niet perse lui? Wat is het imposter syndrome? Waarom is het goed dat je roddelt? Waarom schaam je je (niet)?Je krijgt het wetenschappelijke antwoord in de 5 nieuwe afleveringen van onze...

De Universiteit van Nederland Podcast 12-04-2026

817. Hoe vaak poepen is gezond? En meer kak-, shit- en poepvragen

HEY U! Kijk jij weleens in de wc na een grote boodschap? Dan ben je lekker bezig! Want poep kan veel zeggen over je gezondheid. In deze aflevering legt Sophie van Zonneveld (Rijksuniversiteit Groningen) uit hoe jij jouw kak checkt. Wat zegt een groene kleur bijvoorbeeld? En nog meer shitty vragen...

De Universiteit van Nederland Podcast 8-04-2026

816. Al jaren minder migratie, maar toch een 'crisis' - hoe kan dat?

De zogeheten ‘migratiecrisis’ lijkt overal onderwerp van gesprek: in de politiek, de media en aan de keukentafel. Maar klopt het beeld dat we hebben over migratie wel? In deze aflevering duiken we in het migratiedebat met bestuurskundige Peter Scholten (Erasmus University Rotterdam), die stelt dat...

De Universiteit van Nederland Podcast 6-04-2026

NIEUWE afleveringen: 'Wie ben ik & geluk?'

In onze nieuwe podcast-serie 'Wie ben ik?' krijg je elke maandag nieuwe wetenschappelijke antwoorden op al jouw vragen over jezelf. Vandaag: 5 afleveringen over 'Wie ben ik & geluk'? We beloven niet dat je na het luisteren geen persoonlijke problemen meer hebt, maar wél dat je jezelf een tikkie...

De Universiteit van Nederland Podcast 5-04-2026

815. Deze 100 jaar oude film voorspelde hoe 2026 eruitzag. Wat klopt ervan?

De 100 jaar oude film Metropolis voorspelde verrassend nauwkeurig onze huidige wereld vol technologie, wereldsteden, en een groeiende kloof tussen arm en rijk. Is dit toeval of hadden de makers een glazen bol? In deze aflevering duiken we de bioscoop in met mediawetenschapper Dan Hassler-Forest...

De Universiteit van Nederland Podcast 1-04-2026

814. Waarom miljoenen mensen een ijzertekort hebben zonder dat ze het weten

Ben jij altijd moe, futloos of kun je je simpelweg niet concentreren? Er is een kans dat je een ijzertekort hebt. Miljoenen mensen lopen ermee rond, zonder het te weten. In deze aflevering onthult hoogleraar Dorine Swinkels (Radboudumc) waarom ijzer de absolute ‘sterspeler’ is in je lichaam. Het...

De Universiteit van Nederland Podcast 30-03-2026

'Wie ben ik?' Luister onze NIEUWE podcast-serie vol wetenschap over jezelf

Waarom val je altijd op foute types? Hoe kun je omgaan met ADHD? Waarom leven optimisten langer? In deze nieuwe podcast-serie van de Universiteit van Nederland krijg je elke maandag nieuwe wetenschappelijke antwoorden op al jouw vragen over jezelf. Vandaag: 5 afleveringen over 'Wie ben ik &...

De Universiteit van Nederland Podcast 29-03-2026

813. Waarom Nederland in de verkeerde tijdzone zit (en dit slecht is voor jouw slaap)

Voelt het alsof je elke ochtend wakker wordt met een jetlag? Dat is helemaal niet zo gek: choronobioloog Maaike van der Rhee (Erasmus MC) legt uit dat Nederlands namelijk in de verkeerde tijdzone leven. Toen tijdzones ooit vastgesteld werden, hoorde Nederland zelfs bij de dezelfde zone als...

De Universiteit van Nederland Podcast 25-03-2026

812. Stress meten met een smartwatch: handig of juist extra stress?

Ongeveer 40% van de Nederlanders gebruikt apps of wearables - zoals smartwatches of smartringen - om hun gezondheid bij te houden: je stappen, je cyclus, je slaap en: je stress.Matthijs Noordzij van de Universiteit Twente onderzoekt stress-wearables. In zijn onderzoek kijkt hij hoe betrouwbaar de...

De Universiteit van Nederland Podcast 22-03-2026

811. Waarom roept Amerika al 250 jaar ‘America First’?

Amerika zoekt steeds vaker de confrontatie met Europa. Het voert handelstarieven in en dreigt zelfs met geweld om Groenland in te pakken. Dat maakt Donald Trump een vreemde president… of toch niet? Haroon Sheikh (Vrije Universiteit Amsterdam, WRR) laat zien dat zijn acties passen bij een eeuwenoude...

De Universiteit van Nederland Podcast 18-03-2026

810. Zo kun je het héle jaar stemmen, zonder naar de stembus te gaan

Op dit moment gaan we eens in de vier jaar naar de stembus - of wat vaker als het kabinet valt. Op dat ene moment beslis jij mee over de politiek. Maar wat nou als je altijd mee kan praten en je mening kan geven. Gewoon via een online platform, waarvan de resultaten direct bij politici terecht...

De Universiteit van Nederland Podcast 15-03-2026

809. Is porno kijken goed voor je?

HEY U! Kijk jij graag naar lesbische porno? In deze aflevering legt Samira van Bohemen (Erasmus Universiteit Rotterdam) uit waarom we daar graag naar kijken. En ze beantwoordt nog meer kijkersvragen: waarom is het ongemakkelijk om over porno te praten? Kan het kijken naar pornografie goed zijn voor...

De Universiteit van Nederland Podcast 11-03-2026

808. π (Pi), wie kent 'm nie? Maar waarom eigenlijk?

Stel je een getal voor dat zo complex is dat zelfs computers erop vastlopen. Een getal waarvan wiskundigen zeggen dat het onmogelijk is om exact te berekenen. Mensen gebruiken het zelfs in wedstrijden om hun intelligentie te bewijzen.We hebben het over: pi!Op 14 maart viert de hele wereld Pi-dag...

De Universiteit van Nederland Podcast 8-03-2026

807. Fiets jij verkeerd?

Wind tegen? Voor velen op de fiets is het een dagelijkse strijd. Maar wat als je met een paar simpele trucs je luchtweerstand tot wel 40% kunt verlagen? In deze aflevering legt Thijs van Druenen (Technische Universiteit Eindhoven) uit hoe je met de juiste fietshouding, kleding en tactiek veel...

De Universiteit van Nederland Podcast 4-03-2026

806. Hoe sluit je écht vrede na oorlog?

Op dit moment zijn er wereldwijd tientallen gewapende conflicten gaande. Wie naar het verleden kijkt, ziet dat hoe verwoestend een conflict ook is, er uiteindelijk weer vrede komt. Maar wat gebeurt er daarna? Hoe vinden samenlevingen een manier om verder te gaan na een periode van geweld? En wat...

De Universiteit van Nederland Podcast 1-03-2026

805. Hoe verplaatst deze steen van 10.000 kilo op Mars?

Rotsblokken van 10.000 kilo die verplaatsen en geulen die verdacht veel lijken op rivieren, niet op Aarde maar op Mars! Jarenlang hebben wetenschappers zich hierover verwonderd; is dit bewijs voor water op Mars en betekent dit dat er buitenaards leven mogelijk is? In deze aflevering onderzoekt...

De Universiteit van Nederland Podcast 25-02-2026

804. Waarom complotdenkers zo gek niet zijn

Complotdenkers, of ‘wappies’ zoals ze vaak worden genoemd, zijn niet gek. Socioloog Jaron Harambam van de Universiteit van Amsterdam noemt hen liever ‘waarheidszoekers’. Twee jaar lang liep hij met hen mee: hij zat bij hen aan de keukentafel, luisterde naar hun verhalen en leerde de mens achter het...

De Universiteit van Nederland Podcast 22-02-2026

803. 100x minder kernafval: zo werkt de nieuwe kernreactor

Kernenergie: voor de één is het de ideale oplossing voor het klimaatprobleem, voor de ander is het een eng idee, zeker na rampen als Fukushima en Tsjernobyl. Bovendien blijven we zitten met afval dat tienduizenden jaren radioactief blijft. Maar wat als er een nieuw type reactor is dat veel veiliger...

De Universiteit van Nederland Podcast 18-02-2026

802. Moet je wel of niet snoozen?

Wat doe je als je toch nog iets langer in bed wil blijven liggen? Snoozen natuurlijk. Maar is dat wel de beste manier om goed je dag te beginnen? Slaapwetenschapper Merijn van de Laar (Maastricht University) vertelt in deze aflevering waarom je de snoozeknop beter links kan laten liggen.See...

De Universiteit van Nederland Podcast 15-02-2026

801. Smetvrees: zo helpt de wetenschap je er van af

Hoe snel vind jij iets vies? Gruwel je pas als de maden over tafel lopen, of heb je al moeite met het aanraken van een deurklink? Een grote groep Nederlanders ervaart zoveel angst voor besmetting, dat het hun leven beheerst. Ze vermijden het ov, voeren specifieke rituelen uit of komen helemaal de...

De Universiteit van Nederland Podcast 11-02-2026

800. Wat zeg je tegen iemand die aan zelfdoding denkt?

Wist je dat ongeveer 25% van de mensen ooit aan zelfdoding heeft gedacht?  "De meeste mensen die door zelfdoding overlijden, willen niet zozeer dood maar zien simpelweg geen andere uitweg meer", vertelt Renske Gilissen (hoogleraar suïcidepreventie aan de Universiteit Leiden & hoofdonderzoeker bij...

De Universiteit van Nederland Podcast 8-02-2026

799. Kunnen we de aarde de andere kant op laten draaien?

HEY U! Wat hebben de aarde en rennende mensen te maken met een hamster in een hamsterrad? Hoe kunnen zwarte gaten het hele universum laten trillen? En wat is nou precies ruimtetijd? In deze nieuwe aflevering van Universiteit van Nederland beantwoordt kosmoloog Diederik Roest (Rijksuniversiteit...

De Universiteit van Nederland Podcast 4-02-2026

798. Word je (on)gelukkig van kinderen?

Driftbuien, rondslingerend speelgoed en een grote berg poepluiers. ‘Kinderen zijn de beste anticonceptie’, wordt wel eens gezegd. Maar je krijgt er ook een heleboel voor terug. Toch? In deze aflevering geeft Manon van Scheppingen van Tilburg University antwoord op de vraag: word je gelukkig van...

De Universiteit van Nederland Podcast 1-02-2026

797. Bore-out vs burn-out. Dit wist je nog niet over stress

Wist je dat stress eigenlijk een fantastisch mechanisme van je lichaam is? Je kan het zelfs voor je laten werken; mits je het goed inzet. In deze aflevering onthult psycholoog Mirela Habibovic van Tilburg University waarom te weinig prikkels minstens zo schadelijk kunnen zijn voor je gezondheid als...

De Universiteit van Nederland Podcast 28-01-2026

796. Waarom Duolingo niet werkt om écht een taal te leren

HEY U! Gebruik jij Duolingo om een taal te leren? In deze aflevering legt Charlotte Fraza, hersenwetenschapper bij Radboudumc, uit waarom dit niet voldoende is om een taal écht te leren. En ze beantwoordt nog meer kijkersvragen! Want hoe leer je snel en effectief? Werkt het markeren van een tekst...

De Universiteit van Nederland Podcast 25-01-2026

795. Waarom bruggen altijd eerder glad zijn dan de weg

Hoe redden we de Nederlandse schaatstraditie nu onze winters steeds warmer worden? Het antwoord kun je verrassend genoeg vinden op bruggen en viaducten: zelfs als het nog niet vriest, zijn die dingen vaak al spekglad. Aardwetenschapper Mark van der Meijde van de Universiteit Twente haalt inspiratie...

De Universiteit van Nederland Podcast 21-01-2026

Deprikunde 3: Hoe kan AI de beste behandeling voor depressie voorspellen? (SPECIAL)

Voor een depressie zijn allerlei behandelingen mogelijk: van praten met een psycholoog tot medicijnen. Keuze genoeg, en dan is een probleem. Want niemand weet welke optie gaat aanslaan, ook artsen niet. Dat kan anders, vindt psycholoog Guido van Wingen (Universiteit van Amsterdam). Hij gebruikt AI...

De Universiteit van Nederland Podcast 19-01-2026

Deprikunde 2: Kun je een depressie hacken uit het brein? (SPECIAL)

Ons brein is één en al elektra. Dat klinkt misschien gek, maar dat is hoe elektrotechnicus Wouter Serdijn (Technische Universiteit Delft) naar de hersenen kijkt. Als een netwerk van stroompjes. Dat geeft een hele andere kijk op depressie. Want als depressie wordt veroorzaakt door kortsluiting in...

De Universiteit van Nederland Podcast 18-01-2026

Deprikunde 1: Zit een depressie in je genen? (SPECIAL)

Wie wel of niet een depressie krijgt is een mysterie. Een mysterie dat steeds verder wordt opgelost, bijvoorbeeld door te kijken naar genen. De kans op een depressie wordt namelijk voor een derde bepaald door je DNA. Floris Huider (Vrije Unversiteit) is op zoek naar exact die genen die betrokken...

De Universiteit van Nederland Podcast 14-01-2026

794. Hoe kan het -30°C worden in Nederland door klimaatverandering? (Betweter Festival)

Toenemende droogte, ijskoude winters in Europa en een meter extra zeespiegelstijging. Dat zouden de gevolgen kunnen zijn als een van de belangrijkste golfstromen, de AMOC, stilvalt. Meteoroloog  Michiel Baatsen (Universiteit Utrecht) berekende dat dat sneller kan gebeuren dan gedacht. Hij legt op...