Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 20-05-2026

🎧 #222 De beuk: statig en elegant, maar wat lichtgevoelig

Volg de podcast en word gratis lid via mennoenerwin.nl voor meer natuur en wetenschap verhalen. abonneer je daar ook op de nieuwsbrief met 5 tips over Teken.We hebben een kleine aanpassing gedaan:Woensdag → nieuwe podcast online die overal te beluisteren is op alle podcast spelers maar ook op...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 13-05-2026

🎧 #221 Gerald en David, van dierenvangers tot natuurbeschermers

Volg de podcast en word gratis lid via mennoenerwin.nl voor meer natuur en wetenschap verhalen. abonneer je daar ook op de nieuwsbrief met 5 tips over Teken.We hebben een kleine aanpassing gedaan:Woensdag → nieuwe podcast online die overal te beluisteren is op alle podcast spelers maar ook op...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 6-05-2026

🎧 #220 De rode schuld van alles

Volg de podcast en word gratis lid via mennoenerwin.nl voor meer natuur en wetenschap verhalen. abonneer je daar ook op de nieuwsbrief met 5 tips over Teken.We hebben een kleine aanpassing gedaan:Woensdag → nieuwe podcast online die overal te beluisteren is op alle podcast spelers maar ook op...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 29-04-2026

🎧 #219 Het is blauw, bruin , groen en het kwaakt

Volg de podcast en word gratis lid via mennoenerwin.nl voor meer natuur en wetenschap verhalen. abonneer je daar ook op de nieuwsbrief met 5 tips over Teken.We hebben een kleine aanpassing gedaan:Woensdag → nieuwe podcast online die overal te beluisteren is op alle podcast spelers maar ook op...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 21-04-2026

🎧 #218 Fitis en tjiftjaf: oog of oor?

Volg de podcast en word gratis lid via mennoenerwin.nl voor meer natuur en wetenschap verhalen. abonneer je daar ook op de nieuwsbrief met 5 tips over Teken.We hebben een kleine aanpassing gedaan:Woensdag → nieuwe podcast online die overal te beluisteren is op alle podcast spelers maar ook op...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 15-04-2026

🎧 #217 Ruwe en zachte: berken horen bij ons land

Volg de podcast en word gratis lid via mennoenerwin.nl voor meer natuur en wetenschap verhalen. abonneer je daar ook op de nieuwsbrief met 5 tips over Teken.We hebben een kleine aanpassing gedaan:Woensdag → nieuwe podcast online die overal te beluisteren is op alle podcast spelers maar ook op...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 8-04-2026

🎧 #216 Zoogdieren door een flessenhals van de nacht. Of zelfs twee keer?

Zoogdieren door een flessenhals van de nacht. Of zelfs twee keer?Lange tijd heersten de dinosauriërs op aarde. Er leefden toen weinig zoogdieren. Over het algemeen waren dat vrij kleine dieren. En, zoals we vermoeden, vermeden ze de dag en waren vooral ’s nachts actief. Veel dino’s waren juist...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 1-04-2026

🎧 #215 Langslapers en kortslapers

Langslapers en kortslapersKlopt het dat koeien maar twee uur per dag slapen was de vraag. Het antwoord is in principe ja. En wat je je dan meteen afvraagt is waarom wij mensen dan zo’n 8 uur slapen. Om maar niet te spreken over sommige vleermuizen die wel 20 uur per dag slapend doorbrengen. Die...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 25-03-2026

🎧 #214 Ons madeliefje

Ons madeliefjeHet is in het buitenland niet onopgemerkt gebleven. Het feit dat Nederland het madeliefje in 2023 tot nationale bloem gekozen heeft. Het is een opmerkelijke keuze voor een kleine en bescheiden plant. Maar, vrijwel het hele jaar bloeiend, en haast in elk weiland en grasveld te vinden...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 18-03-2026

🎧 #213 Een slimme vogelgids die je echt verder helpt

Een slimme vogelgids die je echt verder helptDe beste manier om vogels te leren kennen is om een vogelkenner in te huren. Vaak zijn die bijvoorbeeld voorhanden bij een excursie. Nadeel is dan dat ze vaak een stortvloed van namen over je uitstorten. Bij de moderne excursie wordt je dan ook vaak...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 11-03-2026

🎧 #212 Jammer van de dinosauriërs

Jammer van de dinosauriërsNatuurlijk is het jammer dat we, op onze vogels na, alle dinosauriërs zijn kwijtgeraakt. Maar dat is niet waar het hier om gaat. Het gaat om hoe jammer het is van al die met veel moeite geanimeerde dinosauriërs in de nieuwe Netflix-serie “The Dinosauers”. Want wat is het...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 4-03-2026

🎧 #211 Ganzenland

GanzenlandDe hele winter door trekken ganzenvluchten over ons land. Bij vorst, maar ook bij overgangen naar warmere perioden zijn de v-vluchtformaties te zien.Dat is altijd al zo geweest, maar de aantallen ganzen die op doortrek of als echte winterganzen in ons land verblijven zijn de laatste...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 25-02-2026

🎧 #210 Indelen van de dierenwereld: helpen bouwplannen?

Indelen van de dierenwereld: helpen bouwplannen?Arrogant als ze zijn hebben mensen altijd al de neiging gehad om de dierenwereld te ordenen. In 350 voor de jaartelling onderscheidde Aristoteles bloedloze dieren (inktvissen, schaaldieren, insecten en schelpdieren) van bloedhebbende dieren. Die...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 18-02-2026

🎧 # 209 De onsterfelijke Hydra? Gewoon een poliep in de sloot..

De onsterfelijke Hydra? Gewoon een poliep in de sloot..In ons hele land komen onsterfelijke wezens voor die we kennen als de gewone en de groene zoetwaterpoliep. In elk geval zijn deze een enkele centimeter grote neteldieren in staat tot een onbeperkte mogelijkheid zich te vernieuwen. Een...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 11-02-2026

🎧 # 208 wilde eenden

Wilde eendenNou ja, zo wild is die eend nu ook weer niet. Het wilde zit hem in het verschil met witte gekweekte, tamme eenden. Die stammen af van de wilde eend, en kunnen daarmee ook weer kruisen. Het resultaat is dat wat de doorwinterde vogelkenner wat denigrerend soep-eend noemt. Wilde eenden...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 4-02-2026

🎧 # 207 De wetenschappelijke publicatie: over de vele hordes die te nemen zijn

De wetenschappelijke publicatie: over de vele hordes die te nemen zijnAlles staat en valt natuurlijk met goed onderzoek. Of het nu gaat om praktisch of theoretisch onderzoek, of een combinatie van beiden. Maar dan geldt het harde gezegde: onderzoek dat niet is gepubliceerd is niet gedaan. Het...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 28-01-2026

🎧 # 206 In sneeuw en ijs: winterpaddenstoelen

In sneeuw en ijs: winterpaddenstoelenIn het bos zijn paddenstoelen ook te vinden als het een kille januari is, met vriesweer en gure buien. Van elfenbankjes tot judasoren, van gele trilzwam tot de berkenzwam en echte tonderzwam, vrijwel alles wat er nu te zien bevindt zich op dood hout of bomen die...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 21-01-2026

🎧 # 205 Afvallen: plannen in plaats van pillen

Afvallen: plannen in plaats van pillenOvergewicht is een probleem geworden van heel veel mensen, en inmiddels ook van de hele maatschappij. Klassiek is januari de maand van de goede voornemens. Vooral minder eten, foute dingen nooit meer aanraken, maar alleen nog maar gezond eten. En natuurlijk...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 14-01-2026

🎧 # 204 Weg met de natuur? Of we willen of niet, op aarde is samenleven de enige optie

Weg met de natuur? Of we willen of niet, op aarde is samenleven de enige optieMensen hebben het woord natuur altijd op heel verschillende manieren gebruikt. Behalve in letterlijke zin zijn we ook figuurlijk nogal slordig met “de natuur” omgegaan. Ofwel zetten we ons af tegen de natuur of we...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 7-01-2026

🎧 # 203 Vleermuizen: op naar het voorjaar.

Vleermuizen: op naar het voorjaar.Midden in de winter lijkt een merkwaardige tijd om het over vleermuizen te hebben. Geen vleermuis bij ons te zien. Die zijn in winterslaap, op zolders, in kelders, in spouwmuren, bomen, mergelgroeven of in vleermuiskasten die aan de muur zijn opgehangen. Bij gebrek...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 31-12-2025

🎧 # 202 Een eiwit dat muizen en mensen ziek maakt, een koe met zebrastrepen en aangeschoten Duitse studenten: wetenschap in 2025

Een eiwit dat muizen en mensen ziek maakt, een koe met zebrastrepen en aangeschoten Duitse studenten: wetenschap in 2025Prijstoekenningen in de wetenschap komen vaak als een verrassing voor de winnaars en voor hun omgeving. Vroeg in haar carrière ontdekte Mary Brunkow eind negentiger jaren een...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 24-12-2025

🎧 # 201 Rendieren

Vliegensvlugge rendierenNee, natuurlijk kunnen rendieren niet vliegen. Door een Brits gedicht uit 1823 dachten en denken veel mensen van wel. Sinds een aantal jaren staan er in de kersttijd veel led-verlichte rendieren bewegingsloos in de voortuin. En dat doet ze ook geen recht, want rendieren...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 17-12-2025

🎧 # 200 Fossielen onderweg, in de stad en daarbuiten

Fossielen onderweg, in de stad en daarbuitenIn een beetje winkelstraat in Nederland loop je zo maar over de fossielen. De stoepen van winkels, trappen en gevels van monumentale gebouwen zijn vaak gemaakt van Belgisch hardsteen. En een grote kans dat je daar fossiele zeelelies en koralen in kan...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 10-12-2025

🎧 # 199 Fossielen: topvindplaatsen in Nederland

Fossielen: topvindplaatsen in NederlandMisschien denkt u dat het vinden van fossielen iets voor het verre buitenland is: een Tyrannosaurus in Colorado. Dichter bij huis, aan de Jurassic coast van Zuid Engeland vond Mary Anning al in 1811, toen was ze 12, een skelet van een ichtyosaurier een lang...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 3-12-2025

🎧 # 198 December, de donkere maand

December, de donkere maandDecember is een maand van tegenstellingen. Het is de maand rond de kortste dag van het jaar, en dus met laagste aantal zonne-uren. Daar doet het feit dat de zonnestraling in alle maanden van het jaar toeneemt door meer hoge druk gebieden en minder luchtvervuiling niets aan...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 26-11-2025

🎧 # 197 Het is groen en het eet mieren. Een specht?

Het is groen en het eet mieren. Een specht?.De groene specht roffelt zelden, maar lacht des te luider. De karakteristieke roep verraadt de aanwezigheid van deze miereneter eerder dan dat je hem ziet. Deze middelgrote vogels klauteren soepel over bomen, verplaatsen zich met een golvende vlucht, een...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 19-11-2025

🎧 # 196 Onze hersenen kunnen verbijsterend veel en we weten nog er maar heel weinig van hoe ze dat klaar kunnen spelen.

Onze hersenen kunnen verbijsterend veel en we weten nog er maar heel weinig van hoe ze dat klaar kunnen spelen.In onze hersenen zijn minstens 86 miljard zenuwcellen actief. Die maken met elkaar zo’n 500 miljard verbindingen. En misschien zijn dat er nog wel heel veel meer. We weten iets van hoe...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 12-11-2025

🎧 # 195 Fraude in de wetenschap

Fraude in de wetenschapZijn nuchtere boek over het wetenschappelijk bedrijf gaf professor Ari Rip in 1978 de passende titel “wetenschap als mensenwerk” mee. Zo is het maar net, wetenschappers zijn gewone mensen. Ook al is hun vak wat apart, en stelt dat hoge eisen. Als het goed is hebben...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 5-11-2025

🎧 # 194 November, de nevelmaand.

November, de nevelmaand.Een maand die de winter aankondigt, maar ook nog heel uitbundig de herfst kan laten zien. Als het een beetje zonnig zijn de luchten op zijn mooist. Helder en stralend, ons land heeft dan een licht dat voor ons normaal is. Maar buitenlanders, en schilders en wie er maar een...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 29-10-2025

🎧 # 193 De kern van wetenschap: vertrouwen in het kritisch omgaan met kennis

De kern van wetenschap: vertrouwen in het kritisch omgaan met kennisOp veel plekken staat de waardering van wetenschappelijke kennis onder druk. In Nederland doen wetenschappers het in elk geval nog beter dan journalisten en politici. Het vertrouwen in de wetenschap is de laatste tijd zelfs iets...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 22-10-2025

🎧 # 192 Blauwalgen zijn geen algen maar wel blauw; en ze zijn net zo bijzonder als vervelend

Blauwalgen zijn geen algen maar wel blauw; en ze zijn net zo bijzonder als vervelend Omdat deze blauwgroene eencelligen zonlicht kunnen omzetten in energierijke stoffen en zuurstof (fotosynthese) werden ze ooit voor algen versleten. Maar in werkelijkheid zijn ze veel simpeler dan algen, het zijn...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 15-10-2025

🎧 # 191 De beste thee gaat per kilo

De beste thee gaat per kiloThee is alleen thee als er Camellia sinensis op staat. Dat is de naam van de theeplant zoals die vooral in China en India, maar ook in Indonesië Kenia, Sri Lanka, Perzië en Turkije wordt verbouwd. Met koffie is echte thee de meest gedronken warme drank op de wereld. Thee...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 8-10-2025

🎧 # 190 Wat is dat ‘s avonds voor een schril gepiep rond het huis?

Wat is dat ‘s avonds voor een schril gepiep rond het huis?Grote kans dat een huisspitsmuis in uw tuin rondloopt en zijn aanwezigheid kenbaar maakt. De huisspitsmuis is de meest voorkomende spitsmuis in ons land. Alleen op Vlieland en Terschelling moeten ze het zonder doen. Spitsmuizen zijn helemaal...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 1-10-2025

🎧 # 189 Oktober, vruchten en paddestoelen

Oktober, vruchten en paddestoelenWijnmaand is traditioneel de bij naam van oktober, de achtste maand van de oude Romeinen. Nu zijn de meeste wijndruiven tegenwoordig al geoogst in oktober, op de ‘Spätleses’ en de ‘Eiswein’ na. Maar het is ontegenzeggelijk nog steeds de maand van de vruchten...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 24-09-2025

🎧 # 188 Is lachen gezond?

Is lachen gezond?In de middeleeuwen werd lachen als werk van de duivel gezien, en ook later hadden calvinisten iets tegen humoristen die tot lachen aanzetten, vooral als het over geestelijken ging. Nu kan je gerust op lachtherapie of lachyoga bedrijven. Want het idee dat lachen gezond zou zijn...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 17-09-2025

🎧 # 187 Spanning is goed en stress verkeerd?

Spanning is goed en stress verkeerd?Zowel spanning als stress kunnen gezonde aspecten hebben, maar over het algemeen staat stress toch voor iets negatiefs. Natuurlijk is stress simpelweg de Engelse vertaling van het woord spanning, dus dat helpt ons niet verder. Stress wordt vaak aangeduid al een...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 10-09-2025

🎧 # 186 In de schaduw van zijn staart, oftewel de rode eekhoorn

In de schaduw van zijn staart, oftewel de rode eekhoornEen passender naam hadden de Grieken niet kunnen bedenken voor dit betoverende knaagdier. Boombewoner bij uitstek bouwen deze pluimstaarten op vijf tot zes meter hoogte hun nesten. Ze stellen daarmee ook eisen aan hun woonomgeving, eiken moeten...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 3-09-2025

🎧 # 185 September, herfstmaand of nazomer?

September, herfstmaand of nazomer?Officieel begint de herfst 23 september. Maar elk jaar is er de kans dat het met recht de nazomer genoemd mag worden. Houden we het veiliger op de fruitmaand. Bij uitstek is de maand van kastanjes, appels en peren. En van heel veel vruchten en bessen, zoals de...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 27-08-2025

🎧 #184 Komt leven op aarde uit de ruimte?

Komt leven op aarde uit de ruimte?Net zoals alles op aarde zijn wij uit sterrenstof opgebouwd. Maar minder duidelijk is of het leven op aarde ook letterlijk uit de ruimte kwam aanwaaien, via aminozuren, de bouwstenen van onze eiwitten op meteorieten en kometen. Een oudere theorie zegt dat het op...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 20-08-2025

🎧 #183 Landbouw zonder taboes

Landbouw zonder taboesMeer dan de helft van ons land bestaat uit landbouwgrond. Het merendeel daarvan is grasland, lees veeteelt. De grondprijzen swingen de pan uit, zeker ook die van landbouwgrond. Want er is gebrek aan ruimte. De klassieke opvatting over landbouw staan daarbij onder druk...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 13-08-2025

🎧 #182 Elke stad een sponsstad?

Elke stad een sponsstad?Water en steden word een ingewikkeld verhaal. Aan de ene kant vragen veel mensen op een klein oppervlak om veel en schoon water. En dat des te meer nu de temperaturen in de stad hoog kunnen oplopen. Aan de andere kant komen er steeds meer lokale stortbuien op ons af die vaak...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 6-08-2025

🎧 # 181 Huid en zon

Huid en zonDe huid is ons grootste orgaan. Onze huid is van levensbelang, als bescherming tegen onheil van buiten, regelaar van temperatuur en waterbalans. En dan benoemen we alleen nog maar het allerbelangrijkste. De blootstelling aan zonlicht, en daarmee ultraviolet (UV) licht, speelt daarbij een...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 30-07-2025

🎧 #180 Augustus, de rijke zomermaand

Augustus, de rijke zomermaandAugustus heet ook van oudsher de oogstmaand. Toch is tegenwoordig al heel veel van de oogst binnengehaald. Door de verregaande mechanisatie kan dat, afhankelijk van het weer, ook allemaal heel snel. Vernoemd is de maand naar de eerste keizer van het romeinse rijk. Die...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 23-07-2025

🎧 #179 De kantige basterdwederik, die kent toch iedereen!

De kantige basterdwederik, die kent toch iedereen!Wie het onkruid tussen de straattegels weg wil halen komt soms voor echte dilemma’s. Zoals bij die prachtige, subtiele plant van zo’n vijftig centimeter, met smalle blaadjes als van een wilg en spits roze bloemknoppen die zich ook gesloten als...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 16-07-2025

🎧 #178 Wat is leven? En dat is een vraag voor een bioloog?

Wat is leven? En dat is een vraag voor een bioloog?Het lijkt wel een beetje raar, want letterlijk bestudeert een bioloog het leven. Dan zou je toch mogen verwachten... Ook al voelt iedereen wel ongeveer aan wat leven is, toch is het geen makkelijk vraag om te beantwoorden. Volgens sommigen is...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 9-07-2025

🎧 #177 Microplastics, in onze hersenen zitten inmiddels ruim twee plastic zakjes.

Microplastics, in onze hersenen zitten inmiddels ruim twee plastic zakjes.Het leek zo’n geweldige ontwikkeling, de ontwikkeling van plastics. De koppeling van series eenvoudige chemische verbindingen uit de groep van de koolwaterstoffen tot zogenaamde polymeren. De toepassingen waren, en zijn...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 2-07-2025

🎧 #176 Juli, hooimaand?

Juli, hooimaand?Traditioneel heet de warmste maand van het jaar hooimaand. Maar dat geldt tegenwoordig alleen voor blauwgraslanden en andere natuurweiden. De meeste boeren zijn dan al hun tweede of derde grasoogst toe. De maand juli, genoemd naar Julius Caesar, is de maand van vlinders en distels...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 25-06-2025

🎧 #175 Jongeren natuur en ecologie

Jongeren natuur en ecologieAls er één groep belang zou moeten hebben bij natuur en ecologie dan zou het toch die van jongeren moeten zijn. De vanzelfsprekendheden lijken er vanaf, voor een ieder die gedachten om de toekomst maakt. Een gezonde toestand van de natuur, schoon water, schone lucht, een...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 18-06-2025

🎧 #174 Geneeskunde voor vrouwen: geen zaak voor mannen?

Voor vrouwen is het signaal voor hartklachten je niet goed voelen, slecht slapen, hartkloppingen en vermoeidheid. Bij mannen is het vaak pijn op de borst. Het is te hopen dat de arts en verpleegkundige dat weten. Want in de geneeskundepraktijk, maar ook in medisch onderzoek is geheel ten onrechte...

Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap 11-06-2025

🎧 #173 🌿 Waar zijn teken goed voor?

Deze wat merkwaardige vraag zouden teken ook over de mens kunnen stellen natuurlijk. 🌳☀️Begrijpelijk is het wel een beetje, behalve dat teken ons bloed aftappen dragen ze ook nog eens heel vervelende ziektes over, waarvan Lyme bij ons de verreweg meest voorkomende is. Teken doen het al heel lang...